به گزارش روابط عمومی دانشکده فناوری‌های نوین پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران، امیرحسین اکبرپور، دانشجوی دکتری تخصصی رشته بیوتکنولوژی پزشکی از گروه بیوتکنولوژی پزشکی، از رساله خود با عنوان «طراحی منطقی پپتید مهارکننده آنزیم کربوکسی‌پپتیداز U به منظور ارزیابی اثر ترکیب آن با داروی ریتپلاز بر کارایی انحلال لخته در شرایط In vitro» با راهنمایی دکتر بابک نگاهداری و دکتر زیبا ویسی ملکشاهی و با مشاوره دکتر داوود ربیعی، 1 شهریور 1405 در سالن جلسات دانشکده دفاع کرد.
این پژوهش با تمرکز بر شناسایی و طراحی یک مهارکننده پپتیدی نوین برای آنزیم کربوکسی‌پپتیداز U انجام شد؛ آنزیمی که به‌عنوان یکی از اهداف درمانی نوظهور در اختلالات ترومبوتیک مورد توجه قرار گرفته است. هدف اصلی این مطالعه، طراحی یک پپتید مهارکننده با ساختاری بهینه و ارزیابی اثر ترکیب آن با داروی ریتپلاز بر کارایی انحلال لخته در شرایط آزمایشگاهی بود.
در این پژوهش، یک چارچوب طراحی یکپارچه مبتنی بر مهندسی ساختار و با بهره‌گیری از رویکردهای محاسباتی و اعتبارسنجی تجربی به کار گرفته شد. این رویکرد امکان تبدیل یک مهارکننده پروتئینی با ابعاد بزرگ به یک داربست پپتیدی مینیمال را فراهم کرد؛ داربستی که قابلیت حفظ ویژگی‌های عملکردی مورد نیاز برای مهار آنزیم کربوکسی‌پپتیداز U را داراست.
یافته‌های این مطالعه نشان داد که طراحی ساختارمحور می‌تواند به شناسایی و توسعه پپتیدهایی منجر شود که ضمن برخورداری از اندازه و ساختار مناسب‌تر نسبت به مهارکننده‌های پروتئینی، توانایی مهار آنزیم کربوکسی‌پپتیداز U را حفظ می‌کنند. همچنین بررسی اثر ترکیب پپتید طراحی‌شده با داروی ریتپلاز، ظرفیت این رویکرد را در افزایش کارایی فیبرینولیتیک و بهبود فرآیند انحلال لخته در شرایط In vitro نشان داد.
نوآوری این پژوهش، ارائه یک چارچوب یکپارچه از طراحی محاسباتی تا اعتبارسنجی تجربی برای مهندسی یک مهارکننده پپتیدی مینیمال علیه آنزیم کربوکسی‌پپتیداز U است. این رویکرد می‌تواند زمینه‌ای برای توسعه راهکارهای نوین در درمان اختلالات ترومبوتیک و بررسی ترکیب مهارکننده‌های پپتیدی با داروهای فیبرینولیتیک فراهم کند.
بخشی از یافته‌های این رساله در قالب مقاله‌ای در سال ۲۰۲۶ در "مجله Scientific Reports" منتشر شده است. اطلاعات این مقاله از طریق شناسه DOI زیر قابل دسترسی است:

https://doi.org/10.1038/s41598-026-53512-5
در پایان جلسه دفاع، پس از ارائه یافته‌های پژوهش، بررسی دیدگاه‌های تخصصی اعضای هیئت داوران و پاسخگویی پژوهشگر به پرسش‌های مطرح‌شده، رساله دکتری تخصصی امیرحسین اکبرپور مورد ارزیابی و تأیید قرار گرفت و وی موفق به کسب نمره عالی شد.